Geleneksel Hint Kıyafeti Sari

Hint Mitolojisindeki Tanrılar


    Hinduların çok sevdikleri üç büyük Tanrı vardır.Bunlar; yaratıcı Brahma, koruyucu Vishnu ve yok edici Shiva'dır.Bu Tanrılar,  Hindu Tanrı Üçlemesi Trimurti'yi oluşturur.

Yaratıcı Brahma,koruyucu Vishnu ve yok edici Shiva



Hint mitolojisinde yaratıcı tanrı
BRAHMA
  
    Tüm evrenin yaratıcısıdır.Sadece dünyadaki canlıların değil, tanrıların da yaratıcısıdır.
   Brahma; dört yüzlü, dört kollu ve kırmızı elbiselerle tasvir edilir. Aslında beş başı vardır, ama saygısız konuştuğu için Tanrı Shiva üçüncü gözüyle bir kafasını yakmıştır. Diğer Hindu tanrılarından farklı olarak silah taşımaz. Ellerinde bir asa veya kaşık, bir tesbih, su testisi ve Veda kitabı bulunur. Bazen bir eli lütuf verir veya 'korkma' işareti yapar gibi gösterilir. Onun dört yüzü dört yönü gösterir, ak sakallı olarak tasvir edilmesinin sebebi; sonsuz olan varlığını simgelemek içindir. Elindeki 'aksamala' denilen tesbih zamanı simgeler, su ise evrenin kaynağıdır.Karısı bilim tanrıçası Sarasvati'dir.Binek hayvanı kuğu veya kazdır.Yaşadığı yer Brahmavinda adlı cennettir.Sularda doğduğu için ona Narayana denilir.Brahma'ya verilen bazı isimler: Pracapati (Yaratıkların efendisi), Çaturmukha(Dört Yüzlü), Ashtakarna(Sekiz Kulaklı), Pitamaha (Büyükbaba), Lokeşa (Dünyanın efendisi), Dhatri (Destekleyen), Vidhatri (Destekleyen), Sanat (Eski), Vidhi (Yaratıcı), Vedhas, Druhina, Srashtri...

                                                           

Hint mitolojisinde koruyucu tanrı.On avatarı vardır.
                  VİSHNU

   Vishnu evrenin koruyucusudur.Dünya ne zaman dara düşse Vishnu farklı biçimlerde gelip kurtarır.Mavi renkli, dört ya da daha fazla kollu, ellerinde deniz kabuğu, çark silahı, gürz ve nilüfer çiçeği tutuyor olarak tasvir edilir.
    Çark; evrensel düşünceyi, yaratıcı ve yok edici gücü simgeler. Deniz kabuğu; varlığın temeli ile ilintilidir, deniz kabuğunun çıkardığı 'AUM' sesi yaradılışın ilkel sesini temsil eder.Gürz; güç ve otorite sembolüdür.Nilüfer çiçeği; sularla olan bağı simgeler.
    Binek hayvanı yarı insan yarı kuş olan Garuda'dır.Karısı şans tanrıçası Lakshmi'dir.Göksel yatağı Şesha (Ananta) isimli yılandır.Sularla olan bağından dolayı ona da Narayana denilir.Bin adı vardır.En karakteristik özelliği Vedalarda bahsedilen üç uzun adımıdır.Bu yüzden ona Urugaya(Geniş Yürüyen) veya Urukrama( Geniş Adımlayan) denilir.Bu adımlarla evreni dolaştığı söylenir.Bu üç adım güneşin farklı konumlarını simgeler.Bunlar; doğuş, en yüksek nokta ve batıştır.
     Vishnu'nun bir rivayete göre 22, bir başka rivayete göre ise 10 avatarı (bedenlenmesi) vardır:
1-Matsya:Alt tarafı balık üst tarafı insan şeklindedir.
2-Kurma:Alt tarafı kaplumbağa,üst tarafı insan biçimindedir.
3-Varaha:Bazen domuz olarak,bazen de dört kollu bir insan bedeninde domuz başlı olarak resmedilir.
4-Narasimha:Arslan başlı,dört kollu insan biçimindedir.
5-Vamana:Bir elinde su kabı,diğerinde şemsiye tutan bir cücedir.Vishnu bu bedenlenme ile artık insan soyuna geçmiştir.
6-Paraşurama:Elinde balta tutan bir insan şeklindedir.Bu yüzden bu avatara Baltalı Rama denir.
7-Rama:Ramayana destanının kahramanıdır.
8-Krishna:Vishnu'nun en önemli bedenlenmesidir. Mahabharata destanının kahramanıdır.
9-Buddha:Buddha taraftarlarının gücünü kırmak için oluşturulmuş yapay bir bedenlenmedir.
10-Kalki:Henüz bedenlenmemiştir.Kaliyuga zamanı ortaya çıkacaktır.Ahlak çöktüğü,yeryüzü karanlığa gömüldüğü zaman beyaz bir at üzerinde gelerek,insanlığı kurtarıp dini yeniden kuracaktır.Altın bir çağ başlatıp cennete geri dönecektir.
                                                          
Bir şeyi yok etmek istediği zaman üçüncü gözünü açar ve yok eder.Aşk Tanrısı Kama ile Brahma'yı üçüncü gözüyle yakmıştır.
              SHİVA

    Yıkıcı ve yok edici tanrıdır.İki kaşı arasında üçüncü gözü vardır.Bir şeyi yok edeceği zaman üçüncü gözünü açıp yok eder.İki, bazen de dört kolludur.Bir elinde üç uçlu mızrağı Trişula'yı tutar.Diğer ellerinde balta, geyik ve Damaru denilen davulu tutar.Başının üstünde hilal taşır.Boynunda ve kollarında yılanlar vardır.Kafataslarından yapılmış bir kolye takar.Kaplan derisinde elbise giyer.
     Okyanusun çalkalanması sırasında oluşan zehri içtiği için boğazında mavilik vardır.Bu nedenle ona Nilakantha (Mavi Boyulu) denir.Yok edici tanrı olarak zamanla özdeşleştirildiğinden Kala (Zaman) adı verilir.Karısı Parvati, oğulları Ganeşa(Bilgelik Tanrısı) ve Skanda (Savaş Tanrısı)dır.Karısının diğer adları; Durga, Uma, Gauri, Bhavani, Devi vs.dir.Binek hayvanı Nandi/Nandu adlı öküzdür. Shiva'nın sembolü Linga'dır. Hizmetçilerine Pramatha denir.Shiva'nın yarı erkek yarı dişi biçimine Ardhanari denir.
Shivan'ın yarı dişi yarı erkek formu.     Shiva karısı Parvati'ye aşk dolu sözler söyleyen Kama(Aşk Tanrısı)'yı küle çevirmiştir.Ayrıca saygısız konuşan Brahman'ın da beşinci yüzünü yakmıştır.
     Shiva'nın adlarından bazıları: Rudra, Mahakala (Büyük Zaman), İşvara (Yüce efendi), Mahadeva(Büyük Tanrı), Mahayogi(Büyük çileci), Hara(Zapt eden), Girişa(Dağın efendisi), Paşupati(Hayvanların efendisi), Şankara(Uğurlu), Triyambaka(Üç gözlü), Ugra(Hiddetli), Bhuteşvara (Hayaletlerin şefi)....
    
                                                                           

Bilgelik ve zenginlik tanrısıdır.Mahabharata'yı kırık dişiyle kaleme almıştır.
            GANEŞA
  
     Tanrı Shiva ile Parvati' nin oğludur. Ganaların başıdır, bu yüzden Ganapati olarak da bilinir. Bilgi ve hikmetin tanrısı, engellerin kaldırıcısı ve Dharma'nın koruyucusudur. Başarının, eğitimin, bilginin ve zenginliğin tanrısıdır. Kötülüğün, engellerin, kibrin ve bencilliğin yok edicisidir. Bir işe başlamadan önce onun adı söylenir. "Şri Ganeşa Nama: Ganeşa'nın adıyla."  Ganeşa'nın iki büyük gücü vardır: Kundalini yani, ateşin yanıcı gücü ve ateş yılanı, diğeri Vallabha; yani sevginin gücüdür.
   Kısa, şişman, göbekli, dört kollu, fil başlı bir yaratık olarak resmedilir. Tek dişi vardır. Mitolojiye göre dünyanın en uzun destanı Mahabharata'yı, tek dişini kalem gibi kullanarak yazmıştır. Ellerinde deniz kabuğu, disk, sopa, nilüfer çiçeği, ip, balta ve bir tabak dolusu tatlı topları tutar. Her zaman yanında bir fare vardır. Üzerine bindiği fare cehaleti ve egoyu simgeler. Fil başıyla ilgili birçok efsane vardır;
   Bir rivayete göre; Annesi Parvati oğlunun güzelliğiyle çok övünmektedir. Şani'den oğluna bakmasını ister. Fakat Şani'nin ne kadar güçlü bakışlara sahip olduğunu unutmuştur. Şani çocuğa bakar bakmaz kafası yanıp kül olur. Tanrı Brahma, Parvati'ye üzülmemesini, hemen bir baş bulup yerine koyarsa oğlunun yaşayacağını söyler. Bunun üzerine Parvati bir fil başı bulur.
    Diğer bir rivayet ise; ermişler, işlerinin kolay gitmesi için Shiva'dan bir tanrı yaratmasını isterler.O da Ganeşa'yı yaratır.Fakat karısı Ganeşa'yı kıskanır ve onu fil başlı, göbekli bir yaratığa dönüştürür.

                                                             
Ramayana destanının kahramanı.Savaşta Himalayalara uçup şifalı otlar getirmiştir.
                HANUMAN    

       Meşhur Hindu tanrılarından biridir. Vücudu insan şeklinde, uzun kuyruklu, maymun başlı olarak tasvir edilir.Bazen de beş başlı, on kolludur.Bir çok yeteneği vardır; uçabilir ve bir dağ kadar büyüyüp, kedi kadar küçülebilir.
     Ramayana destanında çok önemli bir yere sahiptir.Rama'nın dostu ve en güvenilir hizmetkarıdır. Destanda Rama'nın karısı Sita ile görüşerek elçilik görevi yapmıştır. Ayrıca destanda gerçekleşen savaşta Himalayalar'a uçup oradan şifalı otlar getirmiş ve yaralıları kurtarmıştır. Aynı zamanda bir dil bilgisi uzmanıdır. Özellikle köylerde çok tapınılan bir tanrıdır. Ona Pavana (Rüzgarın oğlu) ve Marutpura(Marut'u oğlu) denir.


Şimşekli yağmurlu fırtına tanrısı
     İNDRA

     Hint mitolojisinin en eski ve en büyük tanrısıdır.Hintlilerin en önemli dini kaynakları olan Vedalardan Rigveda ilahilerinin dörtte biri ona sunulmuştur.Başka hiçbir tanrıya bu kadar ilahi sunulmamıştır. 1028 ilahiden oluşan Rigveda'nın 250 ilahisi ona sunulmuştur.
    İndra; şimşekli yağmurlu fırtına tanrısıdır.Her zaman kuraklık ve karanlıkla mücadele eder. Ayrıca Ari ulusunun savaşçı tanrısıdır. Elinde yere doğru çarptığı vacra (şimşek) vardır. Bu silahı sanatçı Tanrı Tvashtri yapmıştır.Ellerinde ok, yay, ankuşa denilen bir kanca, deniz kabuğu ve ağ tutar.Tüm vücudunda bin göz vardır.Bu yüzden ona Sahasrasha (Bin gözlü)denilir.Binek hayvanı dört hortumlu beyaz bir fil olan Airavata veya beyaz bir at olan Uççaişravas'tır. Karısı İndrani'dir ve oğlu Cayanta'dır.
     İndra'nın Vritra (kuraklık) ile savaşı oldukça meşhurdur:
Vritra adındaki yılan dünyanın yedi nehrini yutar ve onları büyük dağında hapseder. İndra şimşeğini kullanarak suları tutmakta olan Vritra'yı yok edip dağları delerek, suları serbest bırakır.


Evlerin koruyucusu ve kurban yağlarının yiyicisidir.
         AGNİ

     Dyaus(Gökyüzü) ve Prithivi(Yeryüzü)'nin oğlu Agni; Ateş Tanrısıdır.Rigveda'da adına sunulmuş 200 ilahi vardır.Üç bacaklı, iki veya yedi kollu, kırmızı gözlü, alev saçlı, kızıl sakallı, sivri çeneli, altın dişli bir adam olarak betimlenir.Ellerinde mızrak, yelpaze, kap, kaşık, ateş çubuğu gibi şeyler taşır.
    İnsanlar ve tanrılar için ara bulucu, insanların evlerinin koruyucusu ve davranışlarının gözleyicisidir.Sahip olduğu yedi ateşten dil ile kurban yağlarını yalayıp yutar.Günde üç kez beslenir.Odun ve yağ onun yemeği, erimiş yağ içeceğidir.Aynı zamanda diğer tanrıların da beslendiği ağızdır.
   Gökte güneş, havada parlaklık ve yerde ateş olmak üzere üç görünümü vardır.Her sabah yeniden doğar, bu yüzen en genç tanrı olarak adlandırılır.Karısı Svaha'dır.Binek hayvanı koçtur.Parlak, kırmızı ve siyah atların çektiği bir arabası vardır.Tanrı İndra ile çok yakındır ve ikiz kardeş olarak düşünülür.

                                                                    
                                                                 
Soma sarhoş eden bir bitkidir,fakat tanrılaştırılmıştır.
                 SOMA

     Soma aslında, süt gibi suyu olan, bir bitkinin öz suyudur.Fakat tanrılaştırılmıştır.Sarhoşluk hissi veren bu bitkinin hem tanrılar hem de Brahmanlar tarafından içildiği söylenir.En çok İndra içer.
   Soma'nın sarhoş etme gücü, onun ölümsüz bir yaşam sağlayan kutsal bir içki olarak düşünülmesine neden olur.Bu yüzden ona Amrita (Ölümsüzlük İçkisi) denir.
   Soma; bakır renkli, ellerinde keskin ve korkunç silahlar tutan, bir yayı ve bin oku olan bir tanrıdır.Aynı zamanda ay tanrısı Chandra olarak da bilinir.Rigveda'da adına sunulmuş 120 ilahi vardır.Bir çift atla çekilen göksel bir arabası vardır.Binek hayvanı ise bir kartaldır.Rishi Dasa'nın yirmi yedi kızıyla evlidir.Bunlar aslında yirmi yedi yıldızın kişileştirilmesidir.

                                                                  
Karanlığı,hastalığı ve kuruntuları uzaklaştırır.
 
                            SURYA

       Güneş tanrısıdır.Aditi ve Dyaus'un oğludur.Dört kolu vardır.Ellerinde disk, deniz kabuğu ve nilüfer çiçeği tutar.Bir eliyle korkma işareti yapar. Surya'ya 10 kadar ilahi sunulmuştur. O, her şeyi ve her yeri gözetip koruyandır. Karanlığı, hastalığı, kuruntuyu ve kötü düşleri uzaklaştırır. Tanrıların göksel din adamıdır.
     Etaşa denilen tek bir at veya Haritah denilen yedi hızlı at tarafından çekilen bir arabası vardır. Arabacısı ise Aruna'dır. Vivasvati veya Bhasvati denilen ülkede yaşar. Birçok karısı vardır; Savarna, Svati, Mahavirya vs..

                                                                     
Mevsimsel doğa olaylarını ve suları kontrol eder.
                 VARUNA
   
       Okyanus tanrısı ve suların efendisidir. Ayrıca doğa yasalarının ve mevsimlerin düzenleyicisidir. Onun emriyle gece ay ve yıldızlar parlar, gündüz ise kaybolurlar. Nehirleri akıtan ve okyanusları suyla dolduran da odur. Mitra ile bir tanrı ikilisi oluştururlar.
    İki veya dört kolludur. Ellerinden birinde günahkar insanları çekip götürdüğü bir ip vardır. Bu ipe Nagapaşa, Pulakanga veya Vişvacit denir.
    Dünyayı ve ahlak kanunlarını korur, gözetir. Bin gözlüdür. İnsanları gözlediği gözü güneştir. Her türlü hileyi parlayan ayağıyla ezer. Karısı Varuni'dir. Binek hayvanı timsah, yunus ve köpek balığı karışımı bir hayvan olan Makara'dır. Varuna'nın simgesi balıktır.

                                                                      
Diğer hava tanrıları olan Marutlarla birlikte görülür.
                  VAYU
   
    Rüzgar tanrısıdır. Diğer bir adı Vayu-Vata'dır. Kırmızı, mor veya pembe atların çektiği bir arabası vardır. Elinde beyaz bayrak taşır.
   Vayu, insanlara zenginlik, çocuk ve ün kazandırır. Düşünce kadar hızlıdır ve bin gözlüdür. Genellikle Marutlarla (Hava Tanrıları) birlikte görülür. İndra ile yakın dosttur. Kuzeybatıda oturur ve o bölgenin yöneticisidir. Binek hayvanı ceylandır. Ramayana destanında ünlü maymun Hanuman'ın babasıdır.


                                                               
Diğer adı Tvasthri'dir.Tanrıların uçan araçlarını ve silahlarını o yapar.

             VİŞVAKARMA


      Kutsal mimari tanrısıdır. Adı 'her şeyi yaratan' anlamına gelir. 
  Beyaz renkli ve dört kolludur. Ellerinde su kabı, kitap, ilmik ve mimarlık aleti yada sopa tutar. Tahtı ve tacı vardır.
   O bir aziz, din adamı ve Ata'dır. Mekanik ve mimari bilimlerin babasıdır. Bilgi ve enerji doludur. Tanrılara adlarını o vermiştir. Tanrıların silahlarını ve arabalarını yapan tanrıdır. Ona Tvasthri de denir. Ayrıca Ramayana destanındaki Rava'nın Lanka şehrini ve Krishna'nın Dvaraka şehrini de o inşa etmiştir. Maymun Nala'yı yaratarak Hindistan ile Seylan arasındaki Ramasetu köprüsünü yaptırmıştır.


Bir elinde kurbanlarını sürüp götüreceği bir ip tutar.

        YAMA

     Ölüm tanrısıdır. Adına sunulmuş üç ilahi vardır. Bir elinde gürz taşır, diğer elinde kurbanlarını götüreceği bir ip tutar. Yanında aç gözlü iki köpek bulunur. Diğer elçileri Baykuş Uluka ve Güvercin Kapota'dır. Bazen de siyah bir sığıra biner.
   İnsanların ilki ve ilk kez ölen kişi olarak düşünülür. Ona uzun ömür ve tanrılara ulaşmak için yakarılır. Babası Vivasvat, annesi Saranyu'dur. İkiz kardeşleri Yami ve Yamuna'dır. Yama'nın birçok karısı vadır. Yamapura adlı kentteki sarayında yaşar.